HUK105(1)


Ders Adı Ders Kodu Bölüm Seviye
Anayasa Hukuku HUK105 Hukuk Lisans

Dersin Yarıyılı
(Dersin Dönemi)
Eğitim Öğretim Yöntemleri
Krediler
Teori Uygulama Laboratuar Projeler/Alan Çalışması Seminerler/Çalışma Grupları Diğer Toplam Kredi AKTS Kredisi
01
(Güz)
4 1 - - - - 5 4 6

Ders Sorumluları Yrd. Doç. Dr. Nezahat Demiray
Dersin Sunulduğu Dil Türkçe (Turkish)
Dersin Türü Zorunlu
Ön Koşul -
Ders İçin Önerilen Diğer Hususlar -
Dersin Amacı 1- Türkiye'nin artık evrenselleşmiş olan Batı değerleri (İnsan hakları, hukuk devleti) ve demokrasileri arasında sorunsuz yer alma çabasını desteklemek durumunda olan hukukçuların bu konuda ihtiyaç duyacakları Anayasa Hukuku ve İnsan Hakları Hukuku altyapısına kavuşmaları 2- Türkiye için Ulusalüstü Anayasa boyutunu kazanmış olan Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesini, arka planını, dayandığı anayasal değerleri çok iyi anlayarak içeriğindeki hakları ve Anayasadaki hakları bu çerçevede anlamak ve yorumlamak 3- Demokratik Anayasayı korumak ve yaşatmak adına ona aykırı tüm düzenlemeleri görebilmek ve gerekirse uygun olan dava yoluna gidebilecek düzeye erişmek
Dersin İçeriği Dersin ilk haftalarında siyasi iktidar, meşruiyet, rıza kavramı ve devlet teorileri çalışılmakta, sonrasında farklı kriterlerle devlet türleri açıklanmaktadır. Anayasanın üstünlüğü, anayasaya uygunluk denetimi ve bu bağlamda Anayasa Mahkemeleri teorik olarak irdelenmektedir. Amerikan Devrimi'nin Anayasacılık alanında yarattığı etkiler ve katkıları eleştirel açıdan değerlendirilmektedir. İnsan Haklarının kurumsal korunması sürecinde yasama, yürütme ve yargı, kuvvetler ayrılığı ilkesi bağlamında açılarak teorik alt yapıları ele alınmaktadır. Hükümet sistemleri ve bunların yaşayan örnekleri eleştirel açıdan değerlendirilmektedir. Türk Anayasa Hukukunun tüm belge ve Anayasaları Osmanlı Anayasacılığından başlayarak detaylı olarak ele alınmaktadır. Anayasa yargısındaki temel dava türleri karşılaştırmalı olarak, örnekler üzerinden anlatlmaktadır. Türk Anayasa Mahkemesi kararları düzenli olarak yapılan uygulama derslerinde -ulusalüstü Anayasacılık bağlamında Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararları da gerektiğinde dikkate alınarak- tartışılmakta ve değerlendirilmektedir.
Dersin Öğrenme Çıktıları (ÖÇ) 1- Ülkesinin insan hakları ve anayasal sorunlarına ilgi duyup, bunların çözümü tartışmasında Anayasa Hukuku bilgilerini kullanabilmek 2- Devlet ve otorite merkezli anayasaların insan haklarında yarattığı kaybı içselleştirerek benimsemek 3- Hukuk devletinin ne olduğunu ve bu açıdan güncel hukuk ortamını irdeleyebilmek 4- Türk Anayasacılığının gelişimini sebep-sonuç ilişkisi kurarak güncel anayasal sorunlara bağlayabilmek 5- Anayasa Mahkemesinde açılabilen davalar için gerekli dosyanın hazırlanmasına önemli katkıda bulunabilmek 6- Anayasa Mahkemesi kararlarını anlayıp, ana hatlarıyla değerlendirebilmek
Dersin Veriliş Biçimi Örgün Öğretim
Dersin Gidişatı
Hafta Konular
1. Hafta *Giriş - Tanışma - Ders Kaynakları/Malzemeleri Bilgisi - GoogleClasroom'da Sanal Dersliğe Kayıt Bilgisi *Devlet teorisine giriş-1: Otorite, iktidar, sosyal iktidar, itaat
2. Hafta *Devlet teorisine giriş-2: Siyasi iktidar, siyasi iktidar-devlet bağlantısı, itaat, rıza, meşruiyet, kanunilik, ilkel devlet, Sümerler, Göbeklitepe *Weber'in meşru iktidar türleri
3. Hafta *Devlerin kökenine ilişkin teoriler: Aile teorisi, biyolojik teori, kuvvet ve mücadele teorisi, ekonomik teori (Marxizm), insan aklı ve iradesine dayanan teori (sosyal sözleşme teorisi)
4. Hafta *Sosyal Sözleşme Teorisinin önemli isimleri: Thomas Hobbes, John Locke, J.J. Rousseau, John Rawls
5. Hafta *Devletin unsurları: Millet, ülke, egemenlik (?) *Devlet ne yapar? (Devletin faaliyet alanı)
6. Hafta *Devlet biçimleri: Üniter devlet (bölgesel devlet) ve federal devlet
7. Hafta *Anayasacılık: Tarihi, normlar hiyerarşisi, hukuk devleti ilkesi, kuvvetler ayrılığı ilkesi, Amerikan Devrimi, Avrupa Anayasacılığı, Ulusalüstü Anayasacılık
8. Hafta *Egemenlik: Tarihi, teoriler, tüzel kişi olarak devlet
9. Hafta *Anayasa türleri, anayasa yapmak ve değiştirmek (ferman, misak, kurucu meclis, kurucu referandum)
10. Hafta *Kuvvetler Ayrılığı Teorisi, kuvvetlerin anayasaya uygunluğu denetimi, anayasa yargısı modelleri, Anayasa Mahkemesine Başvuru Usulleri (soyut norm denetimi, somut norm denetimi, bireysel başvuru)
11. Hafta *Demokrasi (normatif ve ampirik demokrasi) *Seçimler, seçim sistemleri
12. Hafta *Siyasi partiler *Yasama organı, yasamanın fonksiyonu, yasama bağışıklığı
13. Hafta *Yürütme organı, yürütmenin fonksiyonu
14. Hafta *Arasınav
15. Hafta *Kuvvetler ayrılığı ve hükümet sistemleri (meclis hükümeti sistemi, parlamenter sistem, başkanlık sistemi, yarıbaşkanlık sistemi) *İnsan Hakları, Jellinek, 1982 Anayasası m.13 ve 15
16. Hafta *Osmanlı Anayasacılığı: Sened-i İttifak, Tanzimat Fermanı, Islahat Fermanı, Kanun-i Esasi
17. Hafta *Cumhuriyet Dönemi Anayasacılığı: 1921 Anayasası, 1924 Anayasası
18. Hafta *1961 Anayasası
19. Hafta *1982 Anayasası: Tarih, temel ilkeler
20. Hafta *1982 Anayasası: Temel Haklar ve Özgürlükler
21. Hafta *Temel Hak ve Özgürlüklerin Korunması: İç koruma ve dış koruma *Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi ve Fonksiyonu
22. Hafta *1982 Anayasası ve siyasi partiler: Tarih, tanım, kapatılmaları *1982 Anayasası ve Türkiye Büyük Millet Meclisi -1: Seçimler, seçim ilkeleri
23. Hafta *1982 Anayasası ve Türkiye Büyük Millet Meclisi -2: TBMM üyelerinin hukuki statüsü *TBMM İçtüzüğü
24. Hafta *Yasama fonksiyonu ve TBMM'nin görevleri
25. Hafta *1982 Anayasası ve yürütme: Hükümet sistemlerini kıyaslama, başkanlık sistemi ve cumhurbaşkanlığı sistemini karşılaştırma *Cumhurbaşkanının yetkileri ve hukuki statüsü
26. Hafta *Yürütmenin düzenleyici işlemleri (Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi, Ohal kararnameleri, tüzük, yönetmelik) *Olağanüstü Yönetim Usulleri
27. Hafta *1982 Anayasası ve Yargı, Hakimler ve Savcılar Kurulu *Anayasa Mahkemesi: Tarihi, yapısı, dava türleri
28. Hafta *1982 Anayasası ve Anayasa' da değişiklik yapılması
Değerlendirme Ölçütleri
  Toplam Katkısı (%)
Ara Sınav (%) %40
Kısa Sınavlar (%) -
Ödevler (%) -
Uygulamalar (%) -
Laboratuar (%) -
Projeler/Alan Çalışması (%) -
Seminerler/Çalışma Grupları (%) -
Final (%) %60
Diğer (%)
Toplam(%) 100
Dersin Kitabı ve/veya Kaynaklar *İbrahim Ö. Kaboğlu, Anayasa Hukuku Dersleri (Genel Esaslar), Legal Yay. 2017 *Kemal Gözler, Türk Anayasa Hukuku Dersleri, Ekin Yay. 2017 *Ergun Özbudun, Türk Anayasa Hukuku, Yetkin Yay. 2017 *Bülent Tanör-Necmi Yüzbaşıoğlu, 1982 Anayasasına Göre Türk Anayasa Hukuku, Beta Yay. 2016 *Erdoğan Teziç, Anayasa Hukuku (Genel Esaslar), Beta Yay. 2009 *Bülent Tanör, Osmanlı-Türk Anayasal Gelişmeleri, YKY 2017 *Bülent Tanör, İki Anayasa, Oniki Levha Yay. 2013 *Dersin GoogleClassroom Sanal Dersliğine yüklenecek anayasalar, makaleler, dokümanlar ve videolar
Staj / Uygulama -
Program Yeterlilikleri (PY) ve Dersin Öğrenme Çıktıları (ÖÇ) İlişkisi

PY1

PY2

PY3

PY4

PY5

PY6

PY7

PY8

PY9

PY10

PY11

PY12

PY13

ÖÇ1

5

 

 

2

 

 

3

 

 

 

 

 

 

ÖÇ2

3

3

3

 

 

5

 

3

1

 

3

4

 

ÖÇ3

 

3

 

 

 

5

 

 

 

 

 

 

 

ÖÇ4

 

4

 

 

5

4

3

 

 

 

3

 

2

ÖÇ5

 

 

 

 

5

4

 

 

 

 

3